مشاوره و روان درمانی- مشاوره تلفنی
در این وبلاگ به طور محدود تجارب بالینی و راهکارهای تجربه شده در مشاوره و روان درمانی را با همکاران و مراجعین عزیز در میان می گذاریم
کلمات کلیدی مطالب
نویسنده: دکتر بیوک تاجری - ۱۳۸٩/٧/۳٠

    نوجوان در گذشته به لباس، اهمیت چندانی نمی داد، کافی بود پوشاکی مناسب بر تن داشته باشد؛ ولی امروز نوع لباس، رنگ، طرز دوخت و حتی دکمه های آن مورد توجه وی قرار دارد. امروزه، کوتاه و بلند کردن موها، مدل دادن و دیگر آراستن ها، جزو ضروریات و تقریبا بخش اعظم زندگی دختران و پسران شده است یا پسرها که قبلابا ماشین نمره چهار، سر خود را اصلاح می کردند، ولی حالادیگر هزینه کوتاه کردن یا آرایش موی سر یک نوجوان پسر، سر به فلک می زند! بنابراین مشاهده می کنیم همه چیز، دستخوش تغییر و تحول شده است.
    ولی توجه به مد و اهمیت دادن به لباس و آرایش از ویژگی های رفتاری مهم این دوره (نوجوانی) به شمار می آید...


دلایل مدگرایی در نوجوانان



    نوجوان در گذشته به لباس، اهمیت چندانی نمی داد، کافی بود پوشاکی مناسب بر تن داشته باشد؛ ولی امروز نوع لباس، رنگ، طرز دوخت و حتی دکمه های آن مورد توجه وی قرار دارد. امروزه، کوتاه و بلند کردن موها، مدل دادن و دیگر آراستن ها، جزو ضروریات و تقریبا بخش اعظم زندگی دختران و پسران شده است یا پسرها که قبلابا ماشین نمره چهار، سر خود را اصلاح می کردند، ولی حالادیگر هزینه کوتاه کردن یا آرایش موی سر یک نوجوان پسر، سر به فلک می زند! بنابراین مشاهده می کنیم همه چیز، دستخوش تغییر و تحول شده است.
    ولی توجه به مد و اهمیت دادن به لباس و آرایش از ویژگی های رفتاری مهم این دوره (نوجوانی) به شمار می آید. در این سن، نوجوان به ظاهر خود توجه بیش از حد نشان می دهد. مُد و پیروی از آن، از شیوه های بالندگی نوجوانان شده است، همچنین نوجوان به پوشیدن لباس هایی علاقه مند است که در میان همسالان خود محبوبیت دارد یا از الگوهای زمانش که ممکن است هنرپیشه یا یکی از افراد سرشناس جامعه خود یا کشور خارجی باشد، پیروی می کند و جالب اینجاست که با تغییر مد، علاقه اش نیز نسبت به مد قبلی تغییر می کند.
    
    دلایل توجه به لباس و مد
    اگر نوجوان به سر و وضعش بیش از حد توجه نشان می دهد و به پوشیدن لباس های عجیب و غریب علاقه زیادی دارد، باید گفت دلایل گوناگونی می تواند عامل چنین رفتاری باشد. گاهی این گونه رفتارها از حالت «خودشیفتگی» نوجوان نشات می گیرد که در این سن بشدت ظاهر می شود. وابستگی به گروه همسالان نیز از جمله عواملی است که باعث پیروی نوجوان از مد و توجه او به ظاهرش می شود، زیرا وسیله ای است برای هماهنگی با همسالان و مورد قبول آنان قرار گرفتن. متاسفانه پیروی از مد و پوشیدن لباس های ناهمگون، می تواند نوعی واکنش ستیزه جویانه نوجوانان نسبت به مسائل و موضوعاتی باشد که در جامعه می گذرد و آنها با این مسائل مخالفند و به این ترتیب، ناخشنودی خود را ابراز می دارند. پیروی از مد گاهی هم وسیله ای برای اعلام جنگ به بزرگ ترها و احتمالادهن کجی به اجتماع است، نوجوان می خواهد ناسازگاری خود را با محیط به نوعی ابراز کند، چون راهی نمی یابد، ناچار به پیروی از مد که یکی از این وسیله هاست، متوسل می شود. برخی نوجوانان نیز به دلیل مورد توجه قرار گرفتن به طرف مد می روند.
    اهمیت دادن به مدل لباس و پوشاک ویژگی مهم دوره نوجوانی است. یکی از دلایل این اهمیت، آن است که از این طریق نوجوانان تجربه می کنند چه کسی هستند و می خواهند که دیده شوند. البته پوشاک و مدل لباس برای هر فردی نوعی علامت هویتی تلقی می شود. با وجود این، از آنجا که نوجوانان در دوره رشد و تحول هستند، در درجه اول طرز لباس پوشیدن آنها نشان دهنده تصور آنان از خودشان است. لذا نوع پوشاک و لباس اهمیت بیشتری برای آنها پیدا می کند. علاوه بر این، نوجوانان می آموزند طرز لباس پوشیدن نقش مهمی در روابط اجتماعی و این که از سوی دیگران چگونه مورد ارزیابی قرار می گیرند، ایفا می کند. از این رو، طرز و مدل لباس هم برای همسالان و هم بزرگسالان نشانه مهمی می شود. شواهد نشان می دهد لباس های مُد در دبیرستان، نشان از پایگاه و شان بالای اجتماعی می دهد و برعکس لباس هایی که کمتر مُد هستند، دارای پایگاه و شان پایین اجتماعی است.
    
    چه لباسی بپوشم؟
    این هم یکی از سوالاتی است که نوجوانان دائما از والدینشان می کنند. چندین دست لباس دارند، ولی موقع انتخاب لباس متحیرند که چه لباسی بپوشند. نوجوان از هیچ لباسی برای مدتی طولانی راضی نیست و فکر می کند اگر هر روز لباس جدیدی برایش بخرند، وضعش از آنچه هست، بهتر می شود. مرتبا با سر و وضعش ور می رود، این لباس را نپوشیده، آن یکی را امتحان می کند. هنوز از پیراهنی استفاده نکرده، به بهانه قشنگ نبودن، آن را به کناری می اندازد، یا به دوست تازه اش می بخشد. نوجوانی که هنوز اندامش کاملاً شکل نگرفته، پاهایش باریک است، گردنش لاغر است و یکدفعه قد کشیده، از هر لباسی بیزار است؛ برای این که هیچ لباسی به این اندام تازه شکوفا شده نمی آید پس او حق دارد کلافه باشد. او همه تقصیرها را به گردن طرح و مدل لباس می اندازد، در حالی که مشکل از جای دیگری آب می خورد.البته این واکنش ها غالبا به دو گروه از نوجوانان تعلق دارد؛ گروه اول، آنهایی هستند که می خواهند مورد توجه قرار گیرند و هرکجا ظاهر می شوند، صحبت از آنان باشد. اینها در واقع اعتماد به نفس کمتری دارند و اضطراب، از ویژگی های بارز آنهاست. درست به همین دلیل در اکثر انتخاب های خود، و من جمله لباس، مردد و سردرگم اند. گروه دوم هم که تفاوت های رفتاری زیادی با گروه اول ندارند، گرفتار رفاه فراوان هستند و آنچه را که اراده می کنند، والدین بلافاصله برایشان فراهم می کنند. تنها واکنش اصولی والدین، این است که با برقراری رابطه ای عاطفی و مهرانگیز، آنها را به تعادل برسانند.
    عده ای دیگر اصلابه سر و وضع خود اهمیت نمی دهند، هر چه دم دستشان می آید می پوشند و دنبال مد و این جور چیزها نیستند و به هر چه برسند قانع اند، آنها از بس که از ریخت و قیافه خویش بیزارند، هیچ فکر نمی کنند با پوشیدن لباس یا تغییر آن بهتر شوند، بنابراین همه چیز را رها می کنند. آنچه مسلم است، بیشتر این واکنش ها طبیعی و اقتضای سن آنهاست. والدین وقتی به طبیعی بودن این گونه عکس العمل ها واقف شوند، صبوری لازم را برای تغییرات خواهند داشت و در مقابل چنین رفتارهایی، برخوردهای از پیش تعیین شده خواهند داشت.
    
    خطر تهاجم غرب
    غربی ها برای نفوذ در میان ما شگردهای خاصی دارند که انتقال مد هم یکی از این حیله هاست. متاسفانه نوجوانان به علت نداشتن اعتماد به نفس کافی، خود را باور ندارند و ناخودآگاه فکر می کنند اگر از مد پیروی کنند، شایستگی بیشتری خواهند داشت.
    
    خطر الگوها در خانه
    شما می دانید که فرزند، الگوی اولیه را از والدین می گیرد. وقتی فلان خانم یا آقا تحت تاثیر مد، هر هفته لباس های خود را به رنگی در می آورد و ده ها تقلید کورکورانه از فرهنگ غرب می کند، نمی تواند فرزندان خود را نسبت به پیروی از مد باز دارد.
    
    خطر از خودبیگانگی فرهنگی
    خطرناک ترین نوع از خودبیگانگی، از خود بیگانگی فرهنگی است، زیرا اصولاظهور فرهنگ کشوری بیگانه در جامعه و رواج و توسعه آن، باعث از خودبیگانگی فرهنگی می شود. هنگامی که فرد، تمام خصایص و سنت های مفید فرهنگی کشورش را بدون توجه و شناخت ندیده بگیرد و سمبل ها و آداب و رسوم کشورهای بیگانه را به علت مترقی بودن بپذیرد و آن را توجیه کند، به از خود بیگانگی فرهنگی مبتلاشده است. تداوم چنین کاری باعث سوء تربیت افراد و در نتیجه، افزایش مشکلات و نابسامانی های داخلی و خارجی جامعه می شود. پیروی از مد، لباس و آرایش برایش اهمیت خاص دارد؛ می خواهد از دیگران یاد بگیرد و تقلید کند. گاهی در این راه زیاده روی می کند و اغلب شرایط فرهنگی، اجتماعی، سنتی و بودجه خانواده را در نظر نمی گیرد. توجه به ظاهر، باعث می شود از یکدیگر لباس قرض بگیرند که این رفتار بیشتر در میان دختران دیده می شود. سعی کنید با فرزندتان صحبت کنید و شرایط زندگی خود را با او در میان بگذارید و به جای سرزنش، تلاش کنید هویت او را که یک ایرانی است به وی تفهیم کنید تا باور او نسبت به خود و کشورش بیشتر شود. مشکل ما این است که خودمان و فرهنگمان را دست کم می گیریم.
    
    توصیه هایی در مورد مساله مد
    لباس، آراستگی ظاهر و همرنگ شدن با همسالان از جمله عواملی است که مانع به وجود آمدن احساس عدم تناسب با جامعه در نوجوان می شود. برای برخورد با مساله مدپرستی در نوجوانان نکاتی ذکر می شود، که عبارتند از:
    1- برای در پیش گرفتن رفتار منطقی و درست در این مورد، قبل از هر چیز باید سعی کنید درباره مد یا نوآوری لباس نوجوانان اطلاعاتی بدست آورید. منظور این نیست که باید حتماً از مد پیروی کنید، بلکه هدف این است که با به دست آوردن این آگاهی، به یاد روزگار جوانی و میزان توقع خود از والدینتان بیفتید و در رفتار خود با فرزندتان صبر بیشتری به خرج دهید.
    2- اصرار نداشته باشید هر چه را شما می پسندید، او هم بپسندد. او را در انتخاب لباس آزاد بگذارید و راهنمایی اش کنید. گاهی ممکن است در انتخاب اشتباه کند و در اشتباه خود اصرار هم داشته باشد؛ ولی تجربه ای که از آن اشتباه به دست می آورد، تاثیرش بیشتر از نصیحت های شما در این زمینه است.
    3- با در نظر گرفتن بودجه خانواده رفته رفته مقدار پولی را که برای لباسش در نظر گرفته اید، در اختیارش بگذارید. به او اجازه دهید برای انتخاب لباس، نظر خود را بدهد، هر چند ممکن است در انتخاب های اولیه اش دچار اشتباه شود، اما بتدریج می آموزد که باید با در نظر گرفتن همه جوانب اجتماعی، خانوادگی و مانند آنها برای خود لباس تهیه کند.
    4- اگر سلیقه او مورد پسند شما نیست او را مسخره نکنید یا مستقیماً او را به باد انتقاد نگیرید. این گونه رفتارها و روش های تند و مستقیم باعث می شود که حالت تدافعی به خود بگیرد.
    5- در دوران دبیرستان دختران علاقه زیادی به آرایش دارند. در این سن به علت اختلالاتی که در ترشح غدد داخلی ایجاد می شود، اغلب دچار کک و مک یا آکنه می شوند و سعی دارند این عیب را با آرایش صورت بپوشانند. قبل از هر چیز سعی کنید مشکل پوستی فرزندتان را از بین ببرید. در این مورد خیلی صمیمانه و غیرمستقیم او را راهنمایی کنید. روش درست را به او بیاموزید و به او بفهمانید که سادگی یک دختر نوجوان را زیباتر نشان می دهد.
    6- بهتر است در این دوره بحرانی با او درنیفتید و نظرتان را با اجبار به او تحمیل نکنید. بیشتر اعمال او به این دلیل است که می خواهد مورد توجه و تایید دیگران قرار گیرد و کانون توجه باشد. بنابراین آرامش خود را حفظ کنید، چون به او کمک می کند دردها و مشکلاتش را آسان تر حل کند.

 

 

کدهای اضافی کاربر :






Powered by WebGozar