مشاوره و روان درمانی- مشاوره تلفنی
در این وبلاگ به طور محدود تجارب بالینی و راهکارهای تجربه شده در مشاوره و روان درمانی را با همکاران و مراجعین عزیز در میان می گذاریم
کلمات کلیدی مطالب
نویسنده: دکتر بیوک تاجری - ۱۳۸٩/٦/٢۸

3-هویت در برابر سردرگمی هویت :

        هویت مهمترین دستاورد شخصیت نوجوان و گامی مهم  به  سوی تبدیل شدن  به  فردی ثمربخش و خشنود می باشد. مثلاً چه کسی هستید ، برای چه چیزی ارزش قایلید و چه مسیری را می خواهید در زندگی دنبال کنید .

       هویت یک نیروی پیش برنده در پس خیلی از تعهدات جدید است ، از جمله احساس تعهد نسبت به جهت گیری جنسی ، شغلی ، روابط میان فردی و در آمیختگی با جامعه ، عضویت در گروه قومی و آرمانهای اخلاقی  سیاسی ، مذهبی ...


پیشگیری از مشکلات نوجوانان(3)

 

 

 

3-هویت در برابر سردرگمی هویت :

        هویت مهمترین دستاورد شخصیت نوجوان و گامی مهم  به  سوی تبدیل شدن  به  فردی ثمربخش و خشنود می باشد. مثلاً چه کسی هستید ، برای چه چیزی ارزش قایلید و چه مسیری را می خواهید در زندگی دنبال کنید .

       هویت یک نیروی پیش برنده در پس خیلی از تعهدات جدید است ، از جمله احساس تعهد نسبت به جهت گیری جنسی ، شغلی ، روابط میان فردی و در آمیختگی با جامعه ، عضویت در گروه قومی و آرمانهای اخلاقی  سیاسی ، مذهبی و فرهنگی . نتایج موفقیت آمیز مراحل پیشین، زمینه رابرای حل مناسب این تعارض آماده می سازند ، مثلاً نوجوانانی که با درک ضعیف اعتماد به نوجوانی می رسند ، به سختی می توانند آرمانهایی بیابند که به آنها معتقد باشند . نوجوانانی که خود مختاری یا ابتکار ناچیزی دارند ، گزینه ها را به طور فعال بررسی نمی کنند و آنهایی که فاقد حس سخت کوشی هستند ، نمی توانند شغلی را انتخاب کنند که با تمایلات و مهارتهای آنها هماهنگ باشد .

       نوجوانان در جوامع پیچیده دچار بحران هویت می شوند ، یعنی یک دوره موقتی سر در گمی و پریشانی که قبل از به توافق رسیدن در مورد ارزشها و اهداف آن را تجربه می کنند. نوجوانانی که به فرآیند تعمق و تأمل می پردازند . سرانجام به هویت پخته دست می یابند .

       دلایل سردرگمی هویت در برخی از نوجوانان به این علت است که آنها سطحی و بدون جهت به نظر می رسند یا اینکه تعارض های قبلی به صورت منفی حل شده اند و یا به این علت که جامعه انتخابهای آنها را به مواردی محدود کرده است که با تواناییهاوتمایلات آنها هماهنگ نیستند ، در نتیجه آنها برای چالشهای روانی بزرگسالی آمادگی ندارند. برای مثال، اگر آنها درک خود ( هویت ) قاطعی نداشته باشند که بتوانند به آن رجوع کنند ، در مرحله اوایل بزرگسالی به سختی می توانند با دیگران صمیمی باشند . تغییرات خود پندار و عزت نفس زمینه را برای پرورش هویت شخصی یکپارچه آماده می سازد . خود وصفی های نوجوانان سازمان یافته و با ثبات تر می شوند و ارزشهای شخصی و اخلاقی اهمیت پیدا می کنند .

 

 

4-وضعیت هویت و سلامت روانی در نوجوانان

 

          چهار وضعیت هویت در نوجوانان عبارتند از : کسب هویت ، وقفه ، ضبط هویت و پراکندگی

×     کسب هویت : افرادی که هویت کسب کرده اند ، قبلاً گزینه ها را بررسی نموده و به یک رشته ارزشها و اهدافی پایبند هستند که خودشان آنها را برگزیده اند. آنها احساس سلامت روانی می کنند و در طول زمان از احساس یکسانی برخوردارند ، و می دانند راه به کجا می برند ، مثلاً : وقتی که از یک نوجوان پرسیدند اگر شرایط بهتری فراهم شود ، چقدر مایل است شغل انتخاب شده خود را رها کند ، او جواب داد : خوب ، ممکن است این کار را بکنم ، اما تردید دارم . من مدت زیادی به شغل وکالت فکر کرده ام و کاملاً اطمینان دارم که این شغل برای من مناسب است .

×      وقفه : این افراد تعهدات قطعی برای خود ایجاد نکرده اند . آنها سرگرم فرآیند کاوش هستند ، به این صورت که اطلاعات جمع آوری می کنند و فعالیتهای گوناگون را امتحان می کنند به این امید که ارزشها و اهدافی را برای اهمیت زندگی خود بیابند . مثلاً ، وقتی که از یک نوجوان سؤال شد ، تا به حال در مورد عقاید مذهبی خود تردید کرده است ، او گفت : بله ، حدس می زنم الان مشغول همین کار هستم . من نمی توانم بفهمم با این همه موجودات شریر در جهان ، چگونه امکان دارد خدایی وجود داشته باشد .

×      ضبط هویت:افرادی که هویت ضبط شده دارند،خود را به ارزشها و اهدافی متعهد ساخته اند بدون اینکه گزینه های دیگر را بررسی کرده باشند . در عوض آنها هویت حاضر و آماده ای را می پذیرند و ضبط می کنند که یک فرد مقتدر ( معمولاً والدین اما گاهی معلمان ، رهبران مذهبی یا معشوقهای رمانتیک ) آنها را برای ایشان برگزیده است . مثلاً ، وقتی که از یک نوجوان پرسیدند تاکنون عقاید سیاسی خود را مورد بازنگری قرارداده است ، او جواب داد :‍“ نه ، نه واقعاً خانواده ما در این گونه مسایل خیلی اتفاق نظر دارند .”

×      پراکندگی هویت : افرادی که هویت پراکنده دارند فاقد جهت روشنی هستند . آنها پای بند ارزشها و اهداف نیستند و برای رسیدن به آنها تلاش هم نمی کنند . آنها ممکن است هیچ گاه گزینه ها را کاوش نکرده باشند با این کار بسیار تهدید کننده و توانکاه بدانند . مثلاً وقتی پرسیده شده درمورد نقشهای جنسی غیر سنتی چه نظری دارد ، او در جواب گفت : “ نمی دانم این برای من اهمیت چندانی ندارد .”

کسب هویت وقفه از لحاظ روانی راههای سالمی برای هویت پخته هستند ، در حالی که ضبط و پراکندگی هویت ناسازگارانه هستند. نوجوانانی که هویت کسب کرده اند یا فعالانه آن را کاوش می کنند ، احساس عزت نفس بیشتری دارند بین خود آرمانی ( آنچه امید دارند که بشوند ) و خود واقعی شان شباهت بیشتری وجود دارد و در استدلال اخلاقی پیشرفته هستند ، کمتر خود محور و احساس ایمنی بیشتری دارند .

       نوجوانانی که ضبط هویت یا در پراکندگی هویت گیر کرده اند ، مشکلات سازگاری دارند . افرادی که در ضبط هویت گرفتار شده اند ، متعجر ، متعصب و انعطاف پذیر هستند . از خانواده و جامعه خود منزوی و به فرقه ها یا سایر گروههای افراطی ملحق می شوند و چشم بسته راه رسمی را می پذیرند که با گذشته آنها تفاوت دارد .

 

 

5-عواملی که بر رشد هویت تأثیر می گذارند :

 

       شخصیت ـ مخصوصاً روش انعطاف پذیر و خالی از تعصب برای دست و پنجه نرم کردن با عقاید و ارزشهای متضاد ـ هویت پخته را پرورش می دهد ، همچنین خانواده « پایگاه امنی » است که نوجوانان می توانند با اطمینان از این پایگاه به سوی دنیای بزرگتر پیش بروند و سرانجام ، بستر فرهنگی و مقطع تاریخی بر رشد هویت تأثیر دارند .

 

6-توصیه های مراقبتی و راههایی که بزرگسالان می توانند به وسیله آنها بر رشد هویت سالم نوجوانان کمک کنند :

Ê    ارتباط صمیمانه و آزاد ( هم حمایت عاطفی و هم آزادی کاویدن ارزشها و اهداف را فراهم می آورد )

Ê    بحثهایی که در خانه و مدرسه ، تفکر سطح عالی را ترغیب می کنند( نوجوان را به انتخاب منطقی و اختیاری از بین عقاید و ارزشهای متفاوت ترغیب می کند )

Ê    فرصتهایی برای مشارکت در فعالیتهای فوق برنامه و برنامه های آموزش شغلی ( به نوجوان امکان می دهد تا دنیای کاری بزرگسالی را کاوش کنند )

Ê    فرصتهایی برای صحبت کردن بابزرگسالان وهمسالانی که روی مسایل هویت کارکرده اند( الگوها و توصیه هایی را برای کسب هویت در اختیار می گذارد که نوجوانان به کمک آنها می توانند دریابند چگونه مسایل هویت را حل کنند  )

Ê    فرصتهایی برای کاویدن میراث فرهنگی  و آموختن درباره فرهنگهای دیگر در جوی از احترام ( در تمام زمینه ها به کسب هویت کمک می کند )

 

 

7-عزت نفس :

       شایستگی تحصیلی ، احساس ارزشمندی اجتماعی ، توانایی اجتماعی ، دوستی صمیمانه و شایستگی شغلی موضوعات مهمی برای کسب عزت نفس در نواجوانان می باشند .

       عزت نفس فقط از یک مقطع تحصیلی به مقطع دیگر به طور موقتی کاهش می یابد ، غیر از این مورد در اغلب نوجوانان افزایش می یابد ، ولی با این حال نوجوانان ازلحاظ عزت نفس بسیار تفاوت دارند . آنهایی که رشد بلوغ جنسی بی موقع داشته اند ، یا آنهایی که در مدرسه مردود می شوند ، احساس خوبی نسبت به خودشان ندارند . از این گذشته از بین کسانی که عزت نفسشان در نوجوانی افت می کند ، دخترها بیشترین تعداد را تشکیل می دهند ، چرا که دخترها در مورد ظاهر جسمانی شان بیشتر نگران هستند در مورد تواناایی خود احساس عدم اطمینان بیشتری می کنند . ضمناً فرزند پروری مقتدرانه که در کودکی عزت نفس زیاد را پیش بینی می کرد ، در نوجوانی نیز همچنان پیش بینی قدرتمندی برای عزت نفس زیاد است . نوجوانانی که برای محافظت خود از عدم تأیید دیگران ، اغلب به صورت « تصنعی » رفتار می کنند ، دچار عزت نفس کم ، افسردگی و بدبینی نسبت به آینده می شوند .

 

8-مشکلات رشد روانی در نوجوانی :

 

       افسردگی شایع ترین مشکل روانی سالهای نوجوانی است . نوجوانانی که شدیداً افسرده هستند ، احتمالاً در بزرگسالی هم افسرده می مانند . وراثت در افسردگی نقش دارد ، ولی رویدادهای زندگی استرس زا برای برانگیختن آن ضروری هستند . افسردگی در دخترها بیشتر از پسرها شایع است ، تفاوتی که معتقدند علت آن همانند سازی با صفات « زنانه » است .

       یکی دیگر از مشکلات روانی نوجوانان فعالیت بزهکارانه است . ولی تعداد کمی از آنها خلافکاران جدی هستند. اغلب این خلافکاران پسرهایی هستند که سابقه کودکی مشکلات رفتاری داشته اند . گر چه عوامل متعددی با بزهکاری ارتباط دارند ، اما یکی از مهمترین آنها محیط خانوادگی عاری از صمیمیت ، پر از تعارض و کشمکش و انضباط بی ثبات است .که موجب اضطراب و ناآرامی روحی در نوجوانان می گردد و آنان را بیشتر در معرض این گونه انحرافات قرارمی دهند. تحقیقی که روی 2652 نفر از نوجوانان بزهکار انجام گرفته است نشان می دهد که در خانواده هایی که سازش پدر و مادر کمتر است، درصد انحرافات و بزهکاری بیشتر است. همچنین مدارسی که نمی توانند نیاز رشدی نوجوانان را برآورده سازند و محله های فقیر نشین با میزان جرم زیاد نیز در قانون شکنی نوجوانان دخالت دارند . جهت رفع این مشکل پیش گیری باید از همان ابتدا آغاز شود و در چند سطح صورت پذیرد . کمک به والدین برای به کارگیری فرزند پروری مقتدرانه و همچنین داشتن پیوند های محکم عاطفی و برقراری انس و الفت با فرزندان و جلوگیری از پیدایش کمبود های عاطفی (کمبود محبت)، کمک به مدارس برای تدریس کارآمدتر و کمک به جوامع برای تأمین شرایط اقتصادی و اجتماعی لازم جهت رشد سالم ، تبهکاری نوجوانان را به مقدار زیادی کاهش می دهد .

 

 

کدهای اضافی کاربر :






Powered by WebGozar