مشاوره و روان درمانی- مشاوره تلفنی
در این وبلاگ به طور محدود تجارب بالینی و راهکارهای تجربه شده در مشاوره و روان درمانی را با همکاران و مراجعین عزیز در میان می گذاریم
کلمات کلیدی مطالب
نویسنده: دکتر بیوک تاجری - ۱۳۸٩/٥/٩

همزمان با رشد کودکان، آغاز بلوغ و شروع استقلال­طلبی حشیش اغلب اولین ماده سوء مصرف است. با مصرف بیشتر حشیش، شانس اعتیاد این افراد بالاتر می­رود با دقت در میزان مصرف حشیش در سطح جامعه به راحتی می­توان اعتیاد به مواد دیگر را پیش­بینی کرد. در ضمن، اخیراً با افزایش مصرف در دختران نیز روبرو هستیم.


حشـیش(3)

 

ماده دروازه­ایی

ماری­جوانا اغلب دروازه ورود به مواد دیگر است. به دلیل دسترسی آسان، ارزانی و تصور بی­خطر بودن معمولاً اولین ماده­ای است که معتادین با آن روبرو می­شود. به­خاطر اثرات نسبتاً ضعیفی که به تدریج کاهش می­یابد، این افراد مکرراً به منظور تجربه مجدد نشئگی، به ماده اعتیادآور قوی­تری پناه می­برند. مثلاً مصرف­ کننده­ی­ حشیش که با مصرف مداوم نسبت به اثرات آن مقاوم­تر شده، ممکن است هروئین و شیشه را که معمولاً اعتیاد­آور است آزمایش کنند.

 

همزمان با رشد کودکان، آغاز بلوغ و شروع استقلال­طلبی حشیش اغلب اولین ماده سوء مصرف است. با مصرف بیشتر حشیش، شانس اعتیاد این افراد بالاتر می­رود با دقت در میزان مصرف حشیش در سطح جامعه به راحتی می­توان اعتیاد به مواد دیگر را پیش­بینی کرد. در ضمن، اخیراً با افزایش مصرف در دختران نیز روبرو هستیم.

 

 

هنگام مصرف ماری­جوانا چه اتفاقی می­افتد؟

بعد از مصرف ماری­جوانا،THC  و مواد شیمیایی فعال­ساز دیگر از طریق ریه­ها جذب شده و به ­سرعت وارد جریان خون می­شوند و حدود یک دقیقه بعد فرد، شروع به احساس اثرات THC می­کند. شدت تجربه­ی اوج ادامه پیدا کرده و تقریباً تا 20 دقیقه افزایش می­یابد و بعد از رسیدن به فلات اثر، به ­تدریج 2 ساعت بعد، سطح آن کاهش می­یابد. هنگام دود کردن حشیش، THC جذب جریان خون شده، به مغز وارد شده و خود را به گیرنده­های مار­ی­جوانای داخل سیستم کانابینوئید (سیستمی که در سراسر قسمت­های بالایی مغز یافت می­شود) می­چسباند.

 

 به محض تحریک این گیرنده­ها به وسیله­ی THC، مصرف­کننده شروع به تجربه اثرات زیر می­کند؛ تغییر ادراک حسی، تحریف ادراک زمان، کاهش میزان تمرکز و توانایی­های شناختی، هماهنگی عضلانی و سطح اشتها. سیستم اندوکانابینوئید نیز با سیستم پاداش مغز در ارتباط است و زمان فعال­ شدن موجب واکنش دوپامینرژیک شده و احساسات لذت، آرامش و دگرگونی­های حسی دیگر فرصت بروز می­دهد. برای اکثر مصرف­کنند­­گان، ماری­جوانا تجربه اوجی توأم با آرامش و لذت را برمی­انگیزد که به مدت دو ساعت طول کشیده و بعد از هشیاری تأثیر مضر ناچیزی نشان می­دهد. اگر در دوزهای خیلی زیاد مصرف شود، می­تواند باعث واکنش­های توهم­زا گردد. برخی افراد نیز واکنش­های منفی مانند اضطراب، سوءظن و وحشت­زدگی به ماده نشان داده می­دهند، بالغ بر30 درصد مصرف­کنندگان به علت تجربه احساسات منفی نهایتاً مصرف ماده را ترک می­کنند.

 

 

گیرنده­ی کانابینول یک عضو از خانواده گیرنده­های مرتبط با پروتئین G است که به پروتئین G مهاری متصل ­شده به آدنیل سیکلاز، چسبیده و آن را مهار می­کند. بیشتر این گیرنده­ها در هسته­های قاعده­ای، هیپو کامپ و مخچه قرار دارند. مطالعات حیوانی نشان می­دهد حشـیش بر نورون­ مونوآمین و گاما آمینوبوتیریک اسید تأثیر می­گذارد.

 

 

حشیش می­تواند به همراه شیرینی­جات، کیک و غذاهای سرخ­کردنی به صورت خوراکی مصرف گردد و در این صورت برای دستیابی به اثرات نشئه­آوری میزان مصرف باید دو تا سه برابر مقدار مصرف تدخینی باشد.

 

 

الگوی مصرف

اشکال متفاوتی از حشیش در بازار وجود دارد.عموماً برگ­های خشک­شده ماری­جوانا دود می­شود برگ­ و جوانه­ها که حاوی THC پایینی هستند. همچنین به­صورت جوینت سیگاری، در پیپ یا لوله پایپ نیز دود می­شود. شیوه­های ابتکاری و جایگزین دیگری نیز برای مصرف ماده وجود دارد و این مسأله نشان می­دهد والدینی که تنها مایلند نوجوانان خود را از یادگیری باز بدارند کار سختی در پیش دارند. ماری­جوانا به صورت خوراکی عمدتاً به شکل پخت­شده در داخل کلوچه یا شیرینی مصرف می­شود. در آب قابل حل نیست، لذا جهت اطمینان از جذب شدن معمولاً با عناصر پرچرب دیگر مخلوط می­شود. همچنین توی الکل حل می­شود. خوردن ماری­جوانا روش کمتر مؤثری در لذت­بردن از دارو است. شکل فراورده­ای روزافزون ماری­جوانا حشیش است.

 

حشیش یک قالب سوخته قهوه­ای­رنگ چسب­ناک متشکل از رزین متراکم است و گیاهان تر و تازه به دست می­آید. محتوای THC حشیش بسیار بالاتر از ماری­جوانا است. حتی از شیره­ی حشیش (عصاره­ای با محتوای THC فرآوری شده از گیاه) قوی­تر است. محتوای THC آن می­تواند حدود 50 درصد باشد و شیره حشیش در قالب جوینت با تیغه داغ و در پیپ و یا لوله پایپ تدخین می­شود. در عین­حال، افراد حشیشی­ در روش­های دود کردن ماده خلاقیت زیادی نشان می­دهند.

 

 

خطرات مصرف افراطی

تا زمانی­که واکنش­های حاد پیش بیاید ظاهراً، ماری­جوانا یکی از ایمن­ترین مواد است. می­توان فقدان هماهنگی و ناتوانی در رانندگی یا انجام کارهای مکانیکی را در فرد  مشاهده کرد. دوزهای بالا خطرناک­تر است ولی خطرات مستقیم مصرف در کوتاه ­مدت بسیار پایین است. گزارشی از مرگ کسی بدلیل مصرف بالا گزارش نشده است. مصرف افراطی به­ویژه در بین افراد معتاد می­تواند واکنش ناخوشایند، اضطراب بالا، پارانویا، توهم، تهوع و استفراغ در پی ­آورد. گاهی موجب بریدن موقت از واقعیت یا سایکوز ماری­جوانا می­گردد.

 

در حین سایکوز ماری­جوانا، اغلب صداهایی شنیده می­شود که ساخته ذهن خود افراد است. سوءظن شدیدی در مورد آسیب­زدن یا کشته­شدن توسط دیگران، پیدا کرده و احساس می­کنند در حال مرگ هستند. یک دوره سایکوز ماری­جوانا اغلب به تنهایی مضر نیست، در واقع همه­ی افرادی که این شرایط ناخوشایند را تجربه می­کنند بعد از پاک­شدن از اثرات ماده بهبودی کامل پیدا می­کنند. متأسفانه، هرکسی­که سایکوز ماری ­جوانا را تجربه می­کند در ادامه زندگی، احتمال بروز اسکیزفرنیا 50درصد بیشتر می­شود.

 

 

متأسفانه، اگرچه مصرف کوتاه­مدت و مسمومیت حاد ماری­جوانا در کوتاه­مدت ظاهراً کم­خطرتر است، مصرف دوزهای سنگین در طولانی­مدت برخی خطرات را به­دنبال دارد؛ خطرات سرطان، نقصان شناختی و مشکلات حافظه، تأخیر و اختلال در رشد طی نوجوانی و افزایش گرایش به اختلالات روان­پزشکی. مصرف درازمدت حشیش با آتروفی مغزی، استعداد تشنج، آسیب کروموزومی، نقایص مادرزادی، اختلال در سیستم ایمنی، تغییر غلظت تستوسترون و بی­نظمی دوره­های قاعدگی همراه است و بعداً در این کتاب این خطرات را به تفصیل بررسی خواهیم کرد. علاوه ­بر این، مصرف آن حتی برای مصارف پزشکی هنوز غیر قانونی بوده و همراه داشتن مقداری از ماده در خیلی از موارد مجازات زندان در پی دارد و قبل از این­که هرکسی شروع به مصرف آزمایشی آن بکند باید با خطرات واقعی مصرف آشنا شود. 

 

 

افسانه ماری­جوانای غیر اعتیادی

شما هم می­توانید معتاد شوید؛ حدود 10 درصد افراد نهایتاً به طور کامل وابسته به ماری­جوانا می­شوند. افراد بسیاری به اشتباه باور دارند که ماری­جوانا اعتیادآور نیست. این دیدگاه مربوط به دهه­های گذشته است در حالی­که ماری­جوانای امروزی بسیار قوی­تر است. یک جوینت متوسط در دهه 1970 حاوی 10 میلی­گرم THC بود ولی امروزه حدود 150 میلی­گرم THC دارد. تعجب­آور نیست، بسیاری از مردم با مصرف سنگین پی می­برند که حتی اگر بخواهند قادر به قطع طولانی­مدت مصرف ماده نیستند. این مرحله شک و شبهه مستمری در مورد طبیعت واقعی اعتیاد به ماری­جوانا باقی می­ماند. امروزه متخصصین آگاهی دارند، مصرف سنگین ماری­جوانا موجب ایجاد اعتیاد روان­شناختی می­شود. شما به اثرات ماده عادت پیدا کرده و سرانجام برای کسب کارکرد طبیعی به این اثرات نیاز اجباری پیدا می­کنید. با این­حال مشاجرات در زمینه اعتیاد روانی ماری­جوانا همچنان ادامه دارد.

 

 

معتادین برای داشتن کارکرد طبیعی نیاز به ماده دارند و به­دنبال اعتیاد روانی، آنها ­روزی پس از مصرف آخرین جوینت شروع به احساس عوارض محرومیت می­کنند. شما به خواص اضطراب­زای ماده عادت پیدا کرده و اگر این ماده فراهم نباشد، احساس اضطراب بالایی شروع می­کنید. همچنین بسیاری مردم از ماری جوانا به­ عنوان ابزار مقابله با استرس­های زندگی روزمره استفاده می­کنند و درمی­یابند با گذشت زمان وابسته شده و برای انجام فعالیت­های روزمره یا طبیعی زندگی مجبور به مصرف آن هستند.

 

حشیشی­های سیگاری تحمل سنگینی به دارو پیدا می­کنند و یک معتاد مزمن به ­میزان 10 برابر یک فرد غیر معتاد در یک جلسه، ماری­جوانا مصرف می­کند. همراه  افزایش مقدار ماده مصرفی خطرات اعتیاد بالا می­رود و با مصرف سنگین، مصرف­کنندگان در می­یابند به ماده وابستگی روان­شناختی پیدا کرده­اند و اگر بخواهند به ترک اقدام کنند، مجبور خواهند بود دوره قابل توجهی از عوارض محرومیت را تحمل کنند.

 

 

مسأله اعتیاد جسمانی شناخته­شده­تر است. رنج­های محرومیت از ماری­جوانا نیز اساساً ماهیت جسمانی دارد. متخصصین برخی تغییرات طولانی­مدت عصب­شناختی در سیستم دوپامینی مغز را مشخص کرده­اند که پیامد مصرف سنگین ماری­جوانا است اما این­که به وابستگی شیمیایی تعبیر شود یا نه، بستگی به دیدگاه افراد دارد.

دکتر بیوک تاجری
دکترای تخصصی روان شناسی سلامت روان درمانگر- مشاور نوجوانان- اعتیاد- سکس تراپیست * *******عضو هیئت علمی دانشگاه ******** نایب رئیس جمعیت بهروزان * ******مشاور سازمان های دولتی ********اهم تالیفات - خشونت خانوادگی و اعتیاد - اعتیاد سبب شناسی و درمان - رابطه آسیب زا: آشتی یا جدایی - آسیب شناسی اجتماعی - راهنمای جامع داروهای روان پزشکی ** مرکز مشاوره پاسارگاد 09360565701 میعاد 66947381-3 ساعت تماس 14-20
کدهای اضافی کاربر :






Powered by WebGozar