مشاوره و روان درمانی- مشاوره تلفنی
در این وبلاگ به طور محدود تجارب بالینی و راهکارهای تجربه شده در مشاوره و روان درمانی را با همکاران و مراجعین عزیز در میان می گذاریم
کلمات کلیدی مطالب

روان شناسی مشاوره

 

این شاخه از روان شناسی به بررسی فرآیندهایی می‌پردازد که با هدف یاری رساندن به مراجع انجام می‌گیرد. در این فرآیند ، رابطه‌ای بین مشاوره و مراجع ایجاد می‌شود که هدف از این رابطه بررسی موضوعی است که برای مراجع مبهم ، گنگ یا به عنوان یک مشکل مطرح است.

در روان شناسی مشاوره جهت رسیدن به نتایج مورد نظر مشاوره اصول و قوانینی مطرح است که با توجه دیدگاه‌های مختلفی که در زمینه مشاوره وجود دارد، این اصول و قوانین دارای تفاوتهایی از یکدیگر هستند.

 

تاریخچه روان شناسی مشاوره

فرآیند مشاوره ارتباط نزدیکی با راهنمایی دارد. هرچند راهنمایی فرآیندی گسترده‌تر را شامل می‌شود که تمام امور زندگی فردی و اجتماعی فرد را دربر می‌گیرد، مشاوره قلب برنامه راهنمایی به شمار می‌رود و از خدمات اساسی آن است. با این وصف در تاریخ روان شناسی مشاوره دیده می‌شود که این شاحه از روان شناسی ، با راهنمایی به منزله فعالیتی منظم و سازمان یافته ، در سال 1908 میلادی در شهر بستن ایالت ماساچوست امریکا به وسیله شخصی به نام فرانک پارسونز که به پدر راهنمایی حرفه‌ای مشهور است، آغاز می‌شود.

پارسونز راهنمایی را ابتدا در مقیاسی کوچک و با تاکید بر راهنمایی حرفه‌ای آغاز کرد. بنابراین کار او به مثابه یک نوآوری در نظام تعلیم و تربیت با نارسایی‌هایی توام بود و به دلیل تاکید محضش بر راهنمایی حرفه‌ای ، یک بعدی به حساب می‌آمد. به این ترتیب با توجه به ضرورتهایی که بر لزوم تداوم راهنمایی و مشاوره احساس می‌شد، روان شناسی مشاوره شکل کاملتری به خود گرفت، بطوری که نظریات متعدد در این زمینه ارائه شد و روشها و فنون مختلفی معرفی گردید.

 

ضرورت روان شناسی مشاوره

شکی نیست که به موازات گسترش اجتماع و پیچیدگی نهادهای آن مشکلاتی بروز می‌کند و چیزهای جدیدی ضرورت می‌یابد که قبلا نیازی بدان احساس نمی‌شده است. در چنین شرایطی با توجه به پیچیده‌تر شدن شرایط اجتماعی ، سست‌تر شدن روابط عاطفی و عوامل متعدد دیگر توجه به اصلاح شرایط عاطفی و روحی افراد کاملا ضروری به نظر می‌رسد. تحول جوامع از حالت ساده به پیچیده ، جنبه‌های مختلفی از زندگی فرد را تحت تاثیر قرار می‌دهد، بطوری که سازگاری با این دگرگونی‌ها از جمله تغییرات در نوع روابط ، تغییرات شغلی ، تحصیلی و ... لزوم روان شناسی مشاوره را مورد تائید قرار می‌دهد.

اهداف روان شناسی مشاوره

در تعاریفی که روان شناسی مشاوره به عمل آمده، تصریح شده که روشهایی تعیین گردد تا به فرد کمک شود که خود را بشناسد. منظور و هدف از اینکه فرد خود را بشناسد، این است که با این شناسایی به صورت انسانی موثرتر و خلاقتر و در نتیجه شادمان‌تر درآید. با استفاده از فنون ارائه شده در روان شناسی مشاوره ، فرد نه تنها وضع فعلی خود را درک می‌کند، بلکه از آنچه که به صورت آن در خواهد آمد، نیز آگاه می‌شود. راجرز روان شناسی که نظریات او در مشاوره کاربرد اساسی دارد، معتقد است که هدف بیشتر مشاغل یاری دهنده که روان شناسی مشاوره را نیز شامل می‌شود، افزایش رشد شخصی و روانی فرد در مسیر رشد اجتماعی است.

بدین ترتیب روان شناسی مشاوره دارای دو هدف می‌باشد: اهداف آنی و اهداف غایی.

 

اهداف آنی روان شناسی مشاوره

شناسایی و کاربرد روشهایی که راهنمایی‌های لازم را در حل مشکلات مختلف از قبیل مشکلات تحصیلی ، خانوادگی ، شغلی و ... به فرد ارائه می‌کند که آن را علاج واقعه قبل از وقوع می‌دانند و باعث جلوگیری از اتلاف سرمایه مادی و معنوی فرد می‌شود.

 

اهداف غایی و نهایی روان شناسی مشاوره

این اهداف عبارت است از شناسایی و کاربرد روشهایی که فرد خود قادر باشد یا بتواند که با بینش صحیح به حل مشکلات خویش پرداخته و عاقلانه رفتار نماید.

 

مکتب های مهم در روان شناسی مشاوره

معمولا چندین مکتب در این قلمرو مطرح شده‌اند که مهمترین آنها عبارتند از: مکتب مشاوره مستقیم ، مکتب مشاوره غیر مستقیم ، مکتب مشاوره نیمه مستقیم.

 

مکتب مشاوره مستقیم

بزرگترین بنیانگذاران این مکتب آلبرت الیس ، سالتر ، هوارد و میلر هستند. در این مکتب توجه به عقل و منطق می‌باشد و مشاور معتقد است که مشکل فرد را بهتر از خود او درک کرده و نیز بهتر می‌تواند نسبت به درمان‌جو قضاوت کند. این مکتب معتقد است که بشر ذاتا خلاق و دانا نیست و کلیه افراد بشر توانایی سازندگی خود را ندارند و مشاور فردی است که در درجه اول خودش را شناخته و در وهله دوم به دیگران کمک می‌کند تا خود را بشناسند.

مکتب مشاوره غیر مستقیم

بزرگترین بنیانگذار این مکتب کارل راجرز است و هر چه از فلسفه غیر مستقیم می‌دانیم، اطلاعاتی می‌باشد که بر پایه فلسفه او بنیان شده است. این مکتب معتقد است که انسان موجودی سازنده ، خلاق و تواناست که مهمترین خصوصیت بارز او این است که به ذات خود آگاهی دارد. در این مکتب مشاور خودش را به جای درمان‌جو می‌گذارد تا بتواند وی را خوب بشناسد.

 

مکتب مشاوره نیمه مستقیم

این مکتب به شرایط انسان در محیط توجه دارد و مشاوره به باز یافتن فرد و نیز پیدا کردن خودش در محیط توجه دارد. به نظر این مکتب ، انسان وقتی دچار آشفتگی رفتار یا بیماریهای عاطفی و یا امثال آن می‌شود که نتواند موقعیت خود را در محیط مشخص کند. کار مشاور این است که بیمار را به عنوان یک موجود خاص در موقعیت خاص خود مورد توجه قرار دهد.

 

روشهای مورد استفاده در روان شناسی مشاوره

روشهای مختلفی جهت مشاوره و پژوهش در این شاخه وجود دارد. از جمله مشاهده ، مصاحبه ، پرسش‌نامه و ... که عمدتا بر اساس مکتب فکری روان شناس ، نوع اطلاعات مورد نیاز و اهداف پژوهش یا امر مشاوره مورد استفاده قرار می‌گیرند. گاه از آزمونهای مختلف هوش ، شخصیت و ... استفاده می‌شود.

 

کتابهای روانشناسی مشاوره

 

نام کتاب

نویسنده
مترجم

چکیده کتاب

ناشر

مفاهیم بنیادی و مباحث تخصصی در مشاوره

ترجمه: سیمین حیسنیان

کتاب حاضر از جمله کتابهای نادری است که مطالب نظری و چگونگی کاربرد عملی مهارتها را در کنار هم آموزش می‌دهد ضمن اینکه به ویژگیهای شخصیتی و نیازهای مشاور و بسیاری از مسائل دیگر توجه دارد و مانند خودآموزی است که خوانندگان را گام به گام در یادگیری مفاهیم پایه و آموزش عملی یاری می‌کند. این کتاب مشتمل بر شش بخش با عناوین زیر است: مشاوره ، مهارتهای فرد ، تجربه مشاوره ، برخی از حوزه‌های تخصصی مشاوره 5، موضوعات علمی مشاوره و نیازهای خود مشاور. این کتاب راهنمای آموزشی سودمندی برای مربیان ، مددکاران ، مشاوران ، روانشناسان و روان پزشکان می‌باشد. مطالب با زبانی ساده و در عین حال تخصصی نوشته شده، بطوری که هم برای مشاوران حرفه‌ای و هم برای کارآوران مشاوره سودمند خواهد بود.

انتشارات: دیدار
سال انتشار: 1374

روانشناسی مشاوره و راهنمایی

مولف: دکتر محمد قشلاقی

این کتاب خلاصه‌ای از مبانی و تکنیکها و اصول مشاوره و راهنمایی را در شش فصل ارائه می‌دهد که عناوین آلنها به شرح زیر است: فایده و اهمیت مشاوره و راهنمایی ، تاریخچه مشاوره و راهنمایی ، مکاتب مشاوره و راهنمایی ، مدل یا الگوی راهنمایی ، خصوصیات مشاوران و روشهای مشاوره. این کتاب را نگارنده با استفاده از منابع متعدد و جزوه‌های مختلفی که به زبان فارسی و انگلیسی در اختیار داشته جمع آوری کرده و به رشته تحریر در آورده است. همچنین نگارنده در این کتاب آخرین پژوهشهای روان شناسان و متخصصان تعلیم و تربیت معاصر را نیز گنجانده است. به رابطه تنگاتنگ مشاوره و روانشناسی تاکید می‌کند و از نکات مشترک این دو رشته این است که هر دو به بهبود کار این مراجع توجه دارند و حداکثر کوشش خود را می‌کنند تا فرد حداکثر کارایی خود را با توجه به محدودیتهای زندگی خود داشته باشد.

انتشارات: مانی
سال انتشار: 1373

روانشناسی مشاوره

تالیف: جورج و کریستیانی
مترجم: رضا فلاحی محسن حاجیلو

کتاب حاضر در زمینه مبانی ، نظریه‌ها و روشهای مشاوره می‌باشد که عمدتا بر تحقیقات انجام شده در این زمینه مبتنی است این کتاب با دیدگاه انتخابی و بدون تاکید بر روش خاصی از مشاوره خواننده را با انواع روشها و نظریه‌ها آشنا می‌کند اطلاعات مفید و مهمی در زمینه فرآیند مشاوره‌ای ارائه می‌دهد همچنین دید کلی نسبت به مشاوره و مشاور به خواننده می‌دهد. این کتاب همچنین به نظریه‌های رایج مشاوره و روان درمانی شغلی و حرفه‌ای نیز می‌پردازد و مواردی از مراجعان را همراه با شیوه‌های برخورد با آنان به عنوان نمونه ارائه می‌دهد از مباحث این کتاب می‌توان به مقدمه‌ای به فرآیند مشاوره ، رویکردهای عاطفی به مشاوره ، مشاوره با جمعیتان ویژه ، روشها و مهارتهای مشاوره ، مشاوره شغلی ، تشخیص و سنجش اشاره کرد.

انتشارات: رشد
سال انتشار: 1373

اصول مشاوره گروهی

تالیف: محمود نیکزاد

هدف عمده این کتاب ارائه راه کارهای عملی در ساختار و استفاده کاربردی از گروه در تغییر نگرش و اصلاح رفتار فرد است و سعی شده محتوای کتاب با بیانی روشن اطلاعات مفیدی در اختیار خوانندگان علاقه مند به مسائل روانشناسی گروهی قرار دهد تا توانایی لازم در ساختار ، اداره و به گردش در آوردن روحیه را در خود بیابند.

انتشارات کیهان 1379

 

کدهای اضافی کاربر :






Powered by WebGozar